Engelen in de kunst – Marian van Caspel

5 March 2020 in Lezing

Door de eeuwen heen zijn engelen in al hun verschijningsvormen een geliefd onderwerp in de kunst. Het woord ‘engel’ is afgeleid van het Griekse angelos, dat boodschapper betekent. Met hun vleugels bewegen engelen zich vrij tussen onze wereld en ‘de andere wereld’: de hemel of de geestelijke wereld. Toch werden zij in de kunst van de eerste eeuwen van het christendom zónder vleugels afgebeeld.

Deze zouden immers te veel hebben doen denken aan de gevleugelde hemelfiguren uit de profane Grieks-Romeinse cultuur. Een ander punt is dat engelen officieel geslachtloos zijn, maar ook hiervan wordt in de kunst afgeweken. Vanouds her worden engelen ingedeeld in negen groepen. Een mozaïek in het baptisterium van de San Marco in Venetië én een mandala van de middeleeuwse mystica Hildegard van Bingen geven inzicht in de hiërarchie van deze engelengroepen. De ‘gewone’ engelen en de aartsengelen staan onderaan in deze hiërarchie. De aartsengel Raphael krijgt tenslotte speciale aandacht in deze lezing.

Marian van Caspel is kunsthistorica. In 1988 was zij medeoprichter van de  Kunsthistorische Leergangen Utrecht. Tot 2008 gaf zij er leiding aan. Vanuit haar bedrijf ‘Kunst in verbinding’, opgericht in 2011, geeft zij lezingen en cursussen over oude, moderne en hedendaagse kunst.

Bron afbeelding: sommi via Unsplash