Symposium: ontologie en fenomenologie van sjamanisme

24 maart 2017

De Leidse werkgroep Filosofie en Spiritualiteit organiseert vijf keer per academisch jaar een mini-symposium. Op vrijdag 24 maart vindt opnieuw een lezingenmiddag plaats.

Van wild tot mak: metamorfoses in Mantsjoe sjamanisme door Fresco Sam-Sin

‘Sjamaan’ is een Mantsjoe woord. In de geschiedenis van de aan Mongolen en Turken verwante Mantsjoes — meest bekend als overheersers van China (de Qing 1636-1912) — speelt de sjamaan een zeer centrale rol. In hun vroegste tijd was de sjamaan de vrouw die gezien werd als zowel de spirituele als de politieke leider van een clan. Tot op de dag van vandaag is de sjamaan een baken van Mantsjoe identiteit. Echter, de Mantsjoe sjamanen hebben mee moeten bewegen met de groei van de Mantsjoestaat.

Deze lezing volgt die beweging en wil laten zien hoe de wilde sjamaan voor khan en keizer plaats moest maken. Daar waar de sjamaan voordien dè schakel vormde tussen de hemel (lucht), het aardse en het onderaardse, was het nu de khan die zichzelf profileerde als een stuk hemel op aarde. De hofstrategie lijkt als volgt: zodra hemel in de khan op aarde landt, dan kan de sjamaan in de hoek van folklore en toneel.

Mensen, dieren, geesten – de ontologie van het sjamanisme door Angela Roothaan

Sjamanisme wordt meestal in verband gebracht met nieuw-spirituele bewegingen. Of met de spiritualiteit van volkeren, zoals in het Amazonegebied, die nog weinig met de moderniteit in aanraking zijn gekomen. Vanuit de wetenschap zijn het dan ook voornamelijk cultureel antropologen die zich er voor interesseren. Filosofen hebben er weinig over geschreven. Tegenwoordig zijn er echter meer en meer antropologen die zich van de filosofie bedienen om de ontologie te begrijpen die achter sjamanistische praktijken en overtuigingen schuilgaat.

Het is echter van groot belang dat ook vakfilosofen zich hierin mengen en proberen om de sjamanistische ontologie onder woorden te brengen. Die ontologie schopt de gebruikelijke onderscheidingen tussen mensen en dieren in de war, en gaat er vanuit dat zij in het spirituele domein met elkaar communiceren. In mijn lezing zal ik bespreken wat sjamanisme eigenlijk inhoudt, wat voor ontologie het veronderstelt, en waarom het in onze tijd belangrijk is om ons erin te verdiepen.

Tussen 16:00 en 16:30 is er ruimte voor discussie. Daarna is er een informele voortzetting in café Het Pakhuis. Aanmelding is niet verplicht maar wordt wel op prijs gesteld.

Bron afbeelding: Moyan Brenn via Flickr

Gerelateerde evenementen


Symposium: ‘Jouw verhaal, mij een zorg?!’

13:00 - 17:00 22 november 2017 Windesheim Zwolle

Het lectoraat Theologie en Levensbeschouwing organiseert op 22 november een...